Vuurwapens

2015-09-20

Zoals aangekondigd hierbij een stuk over vuurwapens. Ik heb er geen leuke foto's bij gemaakt, want gelukkig zie ik hier in de buurt geen burgers openlijk met wapens op straat.

Ik praat af en toe met mensen hier over vuurwapenbezit, omdat ik niet kan begrijpen hoe intelligente mensen het een goed idee kunnen vinden dat dit legaal is.

Laatst hoorde ik van een vuurwapenfan de stelling dat hamers meer doden veroorzaken dan vuurwapens, als verdediging voor het recht om vuurwapens te hebben. Deze stelling wil ik hier analyseren.

Discussiepunten

Er zijn veel dingen tegen de uitspraak in te brengen. Een overzicht:

Logica

De uitspraak "we kunnen veel doden voorkomen door het verbieden van vuurwapens" (of zelfs specifiek geweren, ik leg zo uit waarom dit een logischer uitspraak zou zijn) wordt niet ontkracht door "andere wapens doen meer schade", zelfs als het waar zou zijn. Het kan een reden zijn om die andere wapens ook te onderzoeken. Of om te zeggen dat dat onderzoek meer prioriteit moet hebben. Maar niet dat geweren (of erger, alle vuurwapens) buiten schot moeten blijven.

De feiten

De uitspraak is feitelijk incorrect. Hij had het waarschijnlijk van deze strip: De basis (zoals in de strip genoemd) is een publicatie van de FBI over moordwapens. Voor 2013 zijn de relevante getallen: totaal 12253 moorden, waarvan 428 met slagwapens (knuppels, hamers, enz.) en 8454 met vuurwapens, waarvan 5782 handvuurwapens en 285 geweren.

Ter vergelijking de Nederlandse situatie: van de 143 gevallen van moord en doodslag waren er 49 met een vuurwapen en 12 met een slagwapen. Ook daar zijn vuurwapens de grootste categorie, maar waar het in de VS 69% is, is het in Nederland dus 34%. Voor slagwapens is het respectievelijk 3% en 8%.

Die percentages zeggen niet zoveel, want die kunnen ook komen doordat andere wapens meer of minder gebruikt worden (en bij de slagwapens verwacht ik zeker dat dat het geval is; het percentage in de VS is lager door de grote hoeveelheid vuurwapendoden; anders gezegd: als ze geen vuurwapen hadden gehad, zou een deel van de moorden in plaats daarvan met een slagwapen zijn gepleegd). Dus als ik toch aan het vergelijken ben, nog wat betere cijfers: in de VS zijn er met een bevolking van 319 miljoen zo'n 38 moorden per miljoen inwoners per jaar, waarvan 26 met vuurwapens en 1,3 met slagwapens; in Nederland 8,5 waarvan 2,9 met vuurwapens en 0,7 met slagwapens.

Voor het gemak heb ik hier een grafiek van gemaakt. Voor Nederland had ik geen uitsplitsing van de vuurwapens.

Ten opzichte van de VS heb je dus in Nederland ongeveer twee keer zo weinig kans om met een slagwapen vermoord te worden, en negen keer zo weinig kans om met een vuurwapen vermoord te worden.

Statistisch onverantwoord

De bedoelde uitspraak is dus op zich wel (bijna) juist, maar hij misbruikt statistiek. Als slagwapens zouden worden uitgesplitst zouden de getallen daar ook lager worden. Voor de vergelijking tussen slagwapens en geweren klopt de uitspraak wel, maar dit is geen zinnige vergelijking in de context van de discussie en het verdedigde standpunt. Dit sluit aan bij het volgende punt.

Inconsequent

Als het argument "iets anders is gevaarlijker" enige waarde zou hebben, zouden deze mensen voorstander moeten zijn van het verbieden van handvuurwapens; dat is volgens deze tabel het meest gebruikte moordwapen, zelfs als vuurwapens de enige uitgesplitste categorie is.

Waarom dan over hamers beginnen? Omdat de conclusie dat vuurwapens slecht zijn niet gewenst wordt door deze mensen. Als wetenschapper heb ik geleerd om objectiviteit na te streven; als een meting niet met mijn verwachting overeenkomt, pas ik mijn theorie aan. Het idee om feiten te verdraaien om zo een standpunt te verdedigen, begrijp ik niet. Dan weet je toch zelf ook dat je ongelijk hebt? Waarom wil je een standpunt verdedigen als je er niet eens een argument voor kan verzinnen wat je ten minste zelf gelooft?

Conclusie

Een argument gebruiken waar zoveel mis mee is, is nogal een zwaktebod. Is er geen beter argument te verzinnen? Ik vind het moeilijk te geloven dat intelligente mensen zichzelf zo voor de gek kunnen houden, dat ze dit zelf accepteren als verdediging voor hun standpunt.

Het wapendebat

Dat was een uitgebreide analyse van een argument dat wordt gebruikt in het debat. Nu wil ik nog wat dingen zeggen over andere argumenten.

De grondwet

Een argument wat ik heel raar vind, is "het staat in de grondwet". Adriaan vertelde mij al eens, dat Amerikanen wat dat betreft anders denken dan Europeanen. Zij hebben geen gezamenlijke moraliteit; ze hebben alleen de grondwet (en gerelateerde documenten, zoals de onafhankelijkheidsverklaring) om hen samen te binden. Dus waar wij in Europa de wet (inclusief de grondwet) schrijven om onze waarden en normen vast te leggen (en dat mislukt soms), is voor Amerikanen de grondwet gelijk aan de waarden en normen (en de gewone wet kan alleen fout zijn als die in tegenspraak is met de grondwet). In Europa kan de wet fout zijn, namelijk wanneer hij gevolgen heeft die niet passen bij de waarden en normen die we hebben. Hier ligt het een beetje complex, maar mensen kijken er niet van op als "het staat in de grondwet" als moreel argument wordt gebruikt.

Als Europeaan vind ik het ondenkbaar dat "het staat in de wet" een argument kan zijn in een discussie over of de wet aangepast moet worden, maar hier kan dat blijkbaar.

Maar wat staat er dan in de grondwet? Ik zal het citeren en analyseren. Maar daar gaat het al meteen mis; er zijn twee versies, namelijk de eerste versie van de griffier en de geratificeerde versie. Het verschil is een komma, die de betekenis verandert. De griffier schreef:

A well regulated Militia, being necessary to the security of a free State,
the right of the people to keep and bear Arms, shall not be infringed.

Thomas Jefferson schreef:

A well regulated militia being necessary to the security of a free state, the
right of the people to keep and bear arms shall not be infringed.

De eerste versie past beter bij wat ik gehoord heb over de reden voor dit artikel: De zuidelijke staten hadden slaven, in het noorden hadden ze er veel minder. Het zuiden was bang dat het noorden de slavernij zou willen afschaffen (wat later ook gebeurde met de burgeroorlog als gevolg). De zuidelijke staten wilden alleen meedoen met de federatie, als ze zich daartegen konden verdedigen. Dat wil zeggen dat ze een staatsleger wilden hebben ("a well regulated militia"). Dat leger wilden ze bovendien kunnen inzetten om opstanden van slaven neer te kunnen slaan; ze waren bang dat ze zonder eigen leger op het federale leger moesten wachten, en dat het noorden dan kon besluiten geen hulp te sturen.

Met andere woorden, dit artikel was bedoeld om staten het recht te geven om een eigen leger te onderhouden, en de reden hiervoor was dat ze de slavernij in stand wilden houden. Dat laatste is interessant, omdat "slavernij" hier vergelijkbaar is met "nazi's" in Nederland; alle discussie wordt ermee doodgeslagen, want het is volstrekt taboe om te zeggen dat er ook maar iets goed aan was.

Maar waarom dan die wapens? Welnu, men had bedacht dat het noorden een truuk zou kunnen gebruiken: als in de grondwet staat dat staten een leger mogen hebben, dan kan je nog wel een wet schrijven die zegt dat dat leger geen wapens mag hebben. Daarmee wordt het een vrij waardeloos leger (om zich te verdedigen tegen een federaal leger dat wel wapens heeft). Dus om te voorkomen dat dat kon gebeuren, zetten ze in de grondwet dat het staatsleger wapens mag dragen.

Grammatica

Maar zoals ik al schreef, er is een belangrijk verschil tussen de eerste en de tweede versie. Met de komma uit de eerste versie staat er dat de federatie een staatsleger (...) zal toestaan, en dat de mensen [daarin] wapens mogen hebben. Zonder komma staat er dat omdat staatslegers belangrijk zijn voor de veiligheid, de federatie mensen zal toestaan om wapens te hebben. Kortom, de tweede versie lijkt te zeggen dat alle mensen wapens mogen hebben (hoewel de gepresenteerde logica dan onzin is). Helaas heeft de hoge raad ook bepaald dat dat bedoeld wordt (ondanks de oorspronkelijke redenen voor het schrijven van dit artikel, en de onlogica van het eerste en twee de zinsdeel; de hoge raad doet hier veel meer aan politiek dan in Nederland).

En met die uitspraak staat het dus inderdaad in de grondwet (volgens de interpretatie die nu is vastgelegd). Dat kan uiteraard veranderd worden. In een discussie over of het een goed idee is, is "het is momenteel toegestaan" wat mij betreft geen argument. Maar dat ligt in dit land dus een beetje anders. Rare jongens, die Amerikanen.

Hobbies

Dat je schieten een leuke hobby vindt, kan ik inkomen. Het is niet mijn hobby, maar ik heb wel zoveel inlevingsvermogen, dat ik snap dat mensen dat leuk kunnen vinden. Maar als je dan wilt verdedigen dat zoveel wapens in het land voordelen heeft, leg dan uit wat die voordelen zijn. Want zonder die uitleg, zie ik veel meer doden dan elders in de wereld, met als enige reden "ik vind het wel een leuke hobby". En in Nederland zijn ook schietclubs. Daar gaat vrijwel nooit iets mis mee. Vergelijk dat met de VS, waar om de haverklap schietpartijen zijn.

Alles of niks

Een ander veelgehoord argument is dat je niet alle schietpartijen kunt voorkomen. Ook hiervoor geldt dat het niet logisch is: deze stelling geloof ik, maar hij leidt niet tot de conclusie dat beperking van wapenbezit zinloos is. Want om daar uit te komen, moet je aannemen dat weinig moorden net zo erg is als veel moorden. En dat is onzinnig.

De politie

En dan is er nog het argument dat de burgers zich moeten verdedigen tegen de staat. Ja, dat lees je goed: ze zijn hier banger voor de politie dan voor criminelen. Dat is op zichzelf een zorgelijk punt, maar daar wil ik het hier niet over hebben. Misschien een volgende keer. Ik wil wel dit argument ontkrachten: de staat is niet zo dom om hun evil masterplan zo uit te voeren dat je er iets tegen kan doen met vuurwapens. Als je wilt weten hoe de Amerikaanse overheid mensen vermoordt, kijk dan naar Afghanistan en omgeving. Daar hebben ze drones voor. In de films schiet je die misschien uit de lucht met je geweer, maar in het echt maak je geen schijn van kans. Dus het werkt niet. Maar zelfs als het zou werken, dan had Jon Stewart laatst een mooi tegenargument: "hun paranoide angst voor een mogelijke dystopische toekomst belet ons om iets te doen aan het bestaand dystopisch heden".

Criminelen

Behalve tegen de staat, willen ze zich ook wel verdedigen tegen criminelen. De National Rifle Association (dat is de vuurwapenlobby) zegt altijd dat een held met een vuurwapen het enige middel is tegen een slechterik met een vuurwapen ("the only thing that stops a bad guy with a gun is a good guy with a gun"). Een bijzonder argument, in een land waar meer vuurwapens zijn dan mensen. Je mag toch aannemen dat heel veel "good guys" wel wapens hebben. Toch hoor ik regelmatig over nieuwe schietpartijen (en ik begreep dat er ongeveer een per dag is met ten minste vier slachtoffers, maar de meeste komen niet in het nieuws) en ik heb nog nooit gehoord dat de schutter door zo'n held werd gestopt. Bovendien klinkt het alsof ook de NRA het logisch vindt, dat het eerste slachtoffer gewoon pech heeft. Dus zelfs als het zou werken, zouden er met deze verdedigingsmethode nog steeds veel onschuldige slachtoffers vallen.

Politiegeweld

Toen ik dit stuk begon te schrijven, was er een demonstratie van mensen die protesteerden tegen de uitspraak om de agent die in Ferguson een ongewapende zwarte tiener had doodgeschoten niet te vervolgen. Het begon in de stad ernaast, St. Louis, en ging via twee andere plaatsen waar de politie recent zwarte jongeren had neergeschoten. Toen ik dat hoorde, dacht ik "nog twee? Op loopafstand? In een paar maanden?" Maar Amerikanen kijken daar niet van op; dat is heel normaal hier. Of in elk geval in het racistische zuiden. Dat dit soort politiegeweld zoveel voorkomt, en dat ze meteen schieten, heeft ongetwijfeld een complexe achtergrond. En dat ze (vrijwel) altijd meteen schieten om te doden heeft vast ook meerdere redenen. Maar het lijkt mij vanzelfsprekend dat een deel van de reden is, dat de agenten verwachten dat iedereen (waar ze achteraan zitten) een vuurwapen bij zich heeft. Als ze iemand dan in het been schieten, zoals Nederlandse agenten voor zover ik weet leren, neemt dat de dreiging niet weg. Dat is voor de agenten een volstrekt redelijke inschatting van de situatie. Maar deze doden heten geen "moord", en ze worden dus niet meegerekend in de statistieken. Terwijl ze wel degelijk een direct gevolg zijn van de politieke keuze om vrijwel iedereen makkelijk toegang tot vuurwapens te geven; als dat niet zo was, zou de politie de mensen kunnen arresteren in plaats van ze dood te schieten.

Conclusie

Vuurwapens kosten ontzettend veel levens, waaronder veel onschuldigen. Elke keer dat ik merk dat een intelligent persoon voorstander van vuurwapens is, probeer ik erachter te komen waarom. Ik wil graag een zinnig argument horen. Maar tot nu toe is dat helaas nog niet gebeurd. Het enige argument wat niet feitelijk onjuist is, is "ik vind het een leuke hobby". En dat moet de reden voor de wetgever zijn om veel meer doden te accepteren dan elders in de wereld? Nee, hier zit meer achter. Het gaat om corruptie. Maar daar ga ik het nu niet over hebben. Daar zal ik later wel over schrijven.

Tot slot

En als je van filmpjes met humor houdt, kan ik ook zeker deze van John Oliver aanraden, waarin hij de Australische en Amerikaanse situatie vergelijkt. Een Australiër heeft er ook een mooie samenvatting over.

Comments:

Noud

Monday September 21 2015 04:21:48

Zo Bas, die staat. Nu America nog veranderen. Mooi dat je het zo neerzet; haalt iets van je machteloosheid weg.

Peter Schütz

Monday September 21 2015 07:41:25

Hoi Bas, je hebt er een stevige studie van gemaakt. Ik heb het met belangstelling gelezen en deel je zorg en verwondering. Zo direct is er één opmerking waar ik iets aan zou willen toevoegen. Je schrijft: als ze geen vuurwapens hadden zou een deel van de moorden in plaats daarvan met een slagwapen zijn gepleegd. Dat ben ik het mee eens. Ik denk dat er dan zelfs überhaupt minder moorden zouden worden gepleegd. Ik heb er geen studie van gemaakt maar het lijkt me veel gemakkelijker om op enige afstand van iemand een trekker over te halen dan fysiek zo dicht bij iemand te staan en dat je hem of haar moet aanraken. Moord met een slag- of steekwapen lijkt mij dus psychologisch moeilijker dan met een vuurwapen. Ik weet het, het kan psychologie van de kouwe grond zijn, maar voorlopig geloof ik hier wel in.

Adriaan

Monday September 21 2015 21:00:06

Die statistieken zijn al vele jaren bekend. Ik gebruikte ze in de jaren negentig al op Slashdot. Ik denk dat Jim Jefferies het veel beter uitlegt. http://m.youtube.com/watch?v=HZFLk5L70MQ
(Jim jefferies on gun control, tegelijk hilarisch en vreselijk goed in zijn deconstructie van de argumenten.)

Bas

Tuesday September 22 2015 16:49:46

Peter: ik ben het met je eens dat een groot deel van de moorden helemaal niet gepleegd zou worden als er niet zoveel vuurwapens waren. Dat blijkt wel uit de vergelijking met andere landen. Vooral voor massamoord is dat duidelijk; zelfs los van het psychologische verhaal, is het veel moeilijker om iemand met een ander wapen te vermoorden. Zeker als een hele groep mensen net heeft gezien hoe je je eerste slachtoffer te lijf ging.

Adriaan: je link doet het voor mij niet, maar ik vermoed dat het hetzelfde is als mijn tweede link (die het, zie ik nu, ook niet meer doet...)

You can leave a comment (plain text only)

Your name:

Feedback is also welcome at wijnen@debian.org.